"Ik accepteer wie ik ben: een steeds veranderend en lerend mens" - Monique van den Berg-Manders

Yura Boerma - Interview • 3 november 2022

Wat heeft jou geïnspireerd om te gaan doen wat je nu doet?

Inspiratie komt van overal en nergens en is vaak niet precies aan te wijzen. Dat je dan exact kunt zeggen dát was hetgeen wat mij ertoe dreef om dat te doen. Maar steeds vaker zie ik wel verbanden tussen mijn handelen en wat daar aan vooraf is gegaan. Dat ene gesprekje met een vriendin, een opmerking op een post op Instagram, ideeën die ineens in mijn hoofd oppoppen tijdens een wandeling in het bos of die ingeving wanneer ik een wasje in de wasmachine stop. Dat alles samen kan soms leiden tot een keuze, een actie, een verandering. Zo kan ik nu ook niet maar één ding aanwijzen wat mij heeft geïnspireerd om van job te veranderen maar wat wel duidelijk was is dat er een verlangen was naar iets nieuws, naar nieuwe ervaringen.


Waar sta je op dit moment in je leven? Sta je op een punt waar je wil zijn, wat je wilde bereiken of heb je nog doelen, dromen of wensen?

Mijn agenda is over het algemeen meer leeg dan helemaal volgepland met afspraken en things to do. Die rust en ook ruimte voor spontaniteit, daar ga ik goed op. Nadat ik jaren heel veel tijd en aandacht heb besteed aan mijn geestelijke gezondheid heb ik er het afgelopen jaar heel bewust voor gekozen om aandacht te besteden aan mijn fysieke gezondheid. Een gezond brein en een gezond lichaam versterkt elkaar. Dat ik hierin een betere balans heb kunnen aanbrengen betekent veel voor mij - ik voel me veel energieker en tegelijkertijd kalmer dan voorheen. Ik leef zo veel mogelijk in het moment, daardoor merk ik op dat het verleden en de toekomst een stuk minder belangrijk zijn geworden. Dromen voor de toekomst? Niet echt. Doelen? Niet echt iets waar ik naar streef. Maar ik probeer wel een zo goed mogelijk mens te zijn voor mezelf en de mensen om mij heen en de natuur. Dat kun je wel als doel zien. Ik zou het bijna vergeten. Een niet geheel onbelangrijk en heel persoonlijk doel dat ik heb, is opnieuw kalm de snelweg op kunnen. En daar heb ik ook gelijk een wens te pakken. Ja, dat is mijn wens. Over het algemeen genomen ben ik een heel tevreden mens met waar ik nu sta.


Hoe zorg jij goed voor jezelf? En hoe of wanneer merk je dat je zelfzorg nodig hebt?

Goed zorgen voor mezelf begint met een goede nachtrust. Wanneer ik minder uurtjes slaap heb gehad, dan merk ik op dat oude patronen die nog niet helemaal zijn vervangen sneller voorrang krijgen. Ik merk dat dan gelijk in mijn keuzes in voeding of in mijn communicatie naar bijvoorbeeld de kinderen. Wanneer ik minder uurtjes heb geslapen, betekent goed zorgen voor mezelf een powernapje pakken. Maar er niet de hele dag over door blijven zeuren dat ik weinig heb geslapen en dat daardoor alles misloopt, helpt ook enorm. En als ik een keuze maak die ik liever anders had gezien maak ik dat niet groter dan het is. Ik blijf dan vriendelijk voor mezelf en ik mag het een volgende keer proberen anders te doen. Goed zorgen voor mezelf betekent gedurende de dag op meerdere momenten even heel bewust inchecken bij mezelf. Soms stel ik mezelf een vraag en andere keren probeer ik vooral te voelen. Maar het belangrijkste is denk ik wel dat ik zelfzorg niet uitstel tot het moment dat ik opmerk dat ik bijvoorbeeld hartstikke moe ben of niet meer kan. Ik plan die massage al eerder in. Voorkomen is beter dan genezen.


We hebben allemaal wel eens periodes dat we vast zitten of niet weten wat we precies willen. Hoe vind jij inspiratie om een volgende stap te zetten of een nieuwe keuze te maken?

Als je iets wilt vinden, dan zal je moeten zoeken en dat suggereert dat je heel actief moet zijn. Maar zoeken betekent voor mij eerst kijken en luisteren, voelen en ervaren. Iets minder in dat hoofd dus en iets meer in dat lijf. Omdat ik heel recent de stap heb gezet om met een nieuwe baan te starten, kan ik het me nog precies herinneren. Ik zat niet vast, er was zeker nog wel ruimte voor groei (kan ik nu zeggen), maar ik voelde ook dat er een heleboel deuren waren die openstonden, die mij nieuwsgierig maakte naar de ervaringen, kansen en het avontuur wat daarachter schuil ging. Het moeilijkste was eigenlijk niet om iets nieuws te starten, maar meer om het oude los te laten. Toen ik eenmaal die knoop had doorgehakt en daarvoor alle acties die nodig waren had afgerond, kreeg ik al vrij snel de uitnodiging op mijn sollicitatie als verkoopmedewerkster bij Bijou Brigitte in het filiaal Uden en kreeg ik de baan.


Wat zijn jouw 3 belangrijkste waarden/richting gevers in je leven?

Afgelopen zomer heb ik deze vraag ook gekregen tijdens een online masterclass. Als basis dacht en denk ik nu nog steeds gelijk aan de waarden liefde, vrijheid en vriendelijkheid. Tijdens die masterclass kwam ook veiligheid heel sterk naar voren als een belangrijke waarde. En niet te vergeten: mijn gevoel is ook een richting gever. Wanneer ik weerstand voel, ga ik niet op zoek naar afleiding maar neem ik hier de tijd voor om goed naar te luisteren.


Wat geeft jou zelfvertrouwen of een gevoel van eigenwaarde? Of wat heb je nodig om vertrouwen in jezelf te voelen of een gevoel van eigenwaarde te hebben?

Het is al wat jaren geleden dat ik op een keerpunt kwam in mijn leven en dat ik tot het besef kwam dat ik nog heel veel te ontdekken had over wie ik was. Ik kende mezelf helemaal niet. En ook al had ik nu ik er op terugkijk echt wel aanwijzingen dat ik anderen maar vooral mezelf te kort deed, ik zag het niet. Ik had faalangst, weinig zelfvertrouwen en dacht niet vaak positief over mezelf. Ik had een moment in tijd nodig dat alles even stilzette. Een moment waardoor ik heel helder zag dat ik in beweging mocht komen. Ik kwam in een burn-out terecht. Ik greep deze kans aan en leerde mezelf kennen. Ik nam verantwoordelijkheid voor mijn handelen, ik was eerlijk naar mezelf en sprak mezelf uit. Oh wat had ik veel te leren en nog steeds. Met het verschil dat ik nu, wat ik kan veranderen aanpak en wat ik niet kan veranderen accepteer. Ik accepteer wie ik ben - door de ervaringen die ik dagelijks opdoe - een steeds veranderend en lerend mens. Het is een ongoing proces waarin ik niet alleen datgene wat op mijn pad komt, maar vooral ook mezelf mag omarmen. Ik herinner mezelf hier regelmatig aan.


Hoe vind jij rust in je hoofd? Wat doe je dan?

In mijn hoofd is het over het algemeen vrij rustig. Het is niet meer te vergelijken met mijn hoofd van 10 of 5 jaar geleden of 2 jaar geleden. Waar ik voorheen nog wel eens kon wakker liggen van alles wat die dag was voorbij gekomen, wat er een week geleden was gebeurt of wat er de volgende dag moest gebeuren of dat feestje wat er aan zat te komen, wat iemand zei of vond, is het nu stil. De rust in mijn hoofd is een combinatie van meerdere factoren. Een daarvan is de manier waarop ik aandacht geef aan mijn gedachten, de dingen die doe. Ik sta hier bewust bij stil en stel mezelf vragen als: Voel ik me hier goed bij? Is dit helpend? Een tweede is het afronden van zaken. Onafgemaakte dingen, of het nu gaat om het kopje in de vaatwasser zetten, de was na het opvouwen direct in de kast leggen of een gesprek waarin ik al snel een ja hebt gezegd maar eigenlijk een nee bedoelde en het niet hebt gezegd. Ik kom er op terug en spreek het meteen uit. Ik handel het af. Afronden. Ja dat geeft echt rust. Een derde is dat ik met een heleboel dingen niks hoef te doen. De tijd die je dan overhoudt om te doen wat echt belangrijk is…!


Wat is jouw grootste energiegever en je grootste energievreter? Hoe houd je je energie in balans, zodat je genoeg energie hebt over de dag verspreid?

De manier waarop ik aandacht en uiting geef aan mijn gedachten is mijn grootste energievreter. Zo klaag ik wel eens over iemands anders geklaag. Dat deel ik dan weer met mijn partner, die daar dan ook iets van vindt. Daar vind ik dan weer wat van etcetera. Accepteren dat ik dat doe en zo ervaar is helpend. Daarnaast probeer ik het te beperken tot het bewust zijn van die enkele gedachte en het daarbij te laten zodat het verhaaltje niet nog groter kan worden, zoals dat wel kan gebeuren wanneer ik het met anderen deel. De socials kunnen zowel een energiegever als energievreter zijn. Soms vind ik het heel erg ondersteunend en inspirerend en op andere momenten denk ik dat het mij belemmert en beperkt. Hier heb ik nog geen goede balans in gevonden. Mijn grootste energiegever op dit moment is de liefde voor mezelf.


Wat maakt jou vrolijk? Of geeft jou het gevoel van speelsheid, zoals je dat vroeger voelde als kind?

Ik ben van nature een opgewekt en speels persoon. Ik zie de wereld een stukje groter worden als het heeft geregend en ik in de weerspiegeling van de plassen kijk. Ik zie de blaadjes naar me zwaaien als het waait en ik voel de warmte van de zon op mijn wang. Er verschijnt een glimlach op mijn gezicht als ik wakker word door het fluiten van de vogels. Ik word vrolijk van midden in de kamer  dansen samen met mijn dochter en het maakt me blij als ik iemand op een muurtje zie springen om te balanceren, terwijl ze de hand uitsteekt en geholpen wordt door de persoon waar ze mee samen is. Ik word blij als ik dat besefmomentje heb dat ik iets zie wat mij raakt. Hoe het licht valt op een bloemblaadje. Dat mijn lach aankomt en ik een lach terug mag ontvangen. Of hoe nu in de herfst de gevleugelde propellertjes van de esdoorn naar beneden vallen en ik ze weer op mijn neus zet, zoals ik deed toen ik klein was. En dat ik dat aan mijn kinderen heb kunnen doorgeven. Zij dat nu ook doen en misschien later ook weer doorgeven. Dat ik dit hier nu kan beschrijven en mag delen. Dat maakt mij ook vrolijk.


Wat geeft zin of betekenis aan jouw leven?

Als ik denk aan wat zin geeft aan mijn leven denk ik gelijk aan de liefde. Liefde geven. Liefde zijn. Liefde voelen. Ik voel me het allermeeste aanwezig in het moment als dat moment met liefde is omgeven. De manier waarop ik verbinding maak/heb met het leven, met de mensen die ik lief heb…. Dat je dat aan anderen kunt geven. Dat is allesomvattend. Dat overstijgt alles. Dat, wat je met woorden niet kunt omschrijven, dat geeft betekenis aan mijn leven. Dat is voor mij de zin van mijn bestaan. 


Wat doe je op dit moment voor werk en hoe ziet je privé leven eruit (thuissituatie, sport, hobby’s, sociaal leven, enzovoort)?

Ik sta sinds september 15 uurtjes in het filiaal Uden van Bijou Brigitte als verkoopmedewerkster. Een hele verandering na meer dan 10 jaar als zelfstandige coach, organisator en aandachtgever. Hoewel er vaak veel weerstand is bij verandering, omarm ik het compleet en sta ik met een glimlach op om naar mijn werk te gaan.

In het dorp waar ik ben geboren en getogen, in een huis in het midden van de straat woon ik samen met mijn man Theodoor, kinderen Daan en Lynn en hond Nova. Het is ons thuis, een veilige plek waar er ruimte is voor iedereen om compleet zichzelf te zijn. Dat we dat samen voor onszelf, de kinderen en de mensen die hier over de vloer komen, hebben gecreëerd, maakt me blij.

Nu de kinderen wat ouder worden hebben mijn man en ik sinds kort een date night in het leven geroepen. Vond ik eerst altijd belachelijk want we brachten al heel veel tijd met elkaar door. Maar we hebben afgesproken dat het belangrijk is om even wat langer aandacht te hebben voor elkaar. We stellen elkaar vragen en gaan hier ook dieper op in. Nu maken we echt tijd vrij om naar elkaar te luisteren en wat voor ons belangrijk is in het leven te bespreken. Dat doen we tijdens een dagje of weekendje weg. Ik merk op dat we op deze manier nieuwe dingen van elkaar mogen ontdekken en op een hele mooie manier elkaar motiveren en stimuleren. We gaan op een hele verdiepende wijze opnieuw die verbinding met elkaar aan. En dat na 25 jaar! - vast de reden dat ik nog steeds hartstikke verliefd ben. Ik prijs mezelf een gelukkig mens met vriendinnen om mij heen waar ik graag mee afspreek en leuke dingen doe. Zij zijn een grote inspiratiebron voor mij en ik weet dat ik altijd bij hen terecht kan. Ik denk in mogelijkheden -als je het kunt bedenken kan het wat mij betreft (daar denkt manlief anders over ;)). Ik ga graag samen met mijn dochter naar de kringloop, filosofeer er rustig op los met mijn zoon, duik graag in een boek en vind het leuk om bezig te zijn met de styling van mijn huis. 

Wil je dit bericht met anderen delen? Graag!

Mijn grenzen maken het mogelijk dat ik voor de ander én voor mezelf kan zorgen

door Yura Boerma - Quote • 3 juni 2026
Welke grenzen maken dit voor jou mogelijk? Fijn als je het met mij deelt , dan kan ik van alle input weer een mooi nieuw blog maken. Dat is helpend voor anderen. Of vind je dit lastig? Dan helpt het om te weten waar je aandacht naartoe gaat. Wat jou triggert om voor anderen te gaan zorgen of dat je het gevoel hebt toe te moeten geven aan iemand. Dat je in de please stand gaat. Op het moment dat er iets gebeurt, komt er een gedachten bij je op waardoor je bepaalde gevoelens krijgt. Vanuit die gevoelens ga je handelen en daar ondervind je de gevolgen van. Dus de reden dat je zorgt of pleast, jouw aandacht weggeeft of je grens overgaat, begint met een gebeurtenis en sleurt jou mee in jouw automatische patroon van denken, voelen en doen. Dit werkt voor iedereen zo, maar je kunt dit ombuigen door je bewust te zijn van jouw aandachtvreters en je denk- en gedragspatroon. Zodat je jouw grenzen gaat kennen en leven. Dan ga je naast het zorgen voor de ander óók voor jezelf zorgen. Als deze ontwikkeling gebeurt tijdens coachgesprekken, dan voel ik me altijd zo dankbaar. Want dit brengt écht veel teweeg in je hoofd, in je zijn, in je leven.

Valkuilen én talenten herkennen als je hoogsensitief bent

door Yura Boerma - Persoonlijke ontwikkeling • 28 mei 2026
Ik merk dat de hoogsensitieve vrouwen die ik coach vaak negatief over zichzelf praten in de zin van hun hooggevoeligheid. Ze vinden het lastig om te omarmen, want het is – volgens eigen zeggen – vaak alleen maar tot last. Ze willen niet als zwak of anders worden gezien. Zo vertalen zij het. Daarom gaan ze vaak maar door. Tot het gaatje en ze oververmoeid zijn. Als ik met hen een speciale vragenlijst doorneem, krijgen ze meer kennis over wat het betekent om een HSP (Highly Sensitive Person) te zijn. Met alles wat daarbij komt kijken. Het geeft inzicht om de valkuilen én talenten te weten die je hebt als je hoogsensitief bent. Want als je ook je talenten kent, dan kun je die vaker inzetten en dat voelt positief. Wat zijn de valkuilen? Het kennen en herkennen van je valkuilen helpt je om er anders mee om te gaan. De hoge lat: de verwachtingen die je van jezelf hebt zijn zo hoog, dat je ze eigenlijk niet waar kunt maken. Waardoor je faalt. Dat doet iets met je zelfvertrouwen. De uitspraak dat je iets in één keer moet kunnen hoor ik heel vaak tijdens coachgesprekken. Niet echt kunnen ontspannen en rust vinden. Hier zit vaak een groot verantwoordelijkheidsgevoel of perfectionisme achter. Soms ervaart een vrouw ook een te grote zorgrol, waardoor ze zich niet kan ontspannen. Je focus is op de ander, waardoor je gaat overdenken over de uitspraken van je partner, collega of vriendin. Het hoogsensitieve brein bekijkt alles van alle kanten en dat zorgt ervoor dat je gaat twijfelen aan jezelf. Jezelf verliezen in alles om je heen: het aanpassen aan anderen is je tweede (of eerste) natuur en daardoor weet je niet meer zo goed wat je zelf wil of belangrijk vindt. Je bent je gaan aanpassen, omdat je behoefte hebt aan verbinding en harmonie. Je bent empathisch en voelt vaak aan wat iemand van jou verwacht, maar dit maakt ook dat je je makkelijk aanpast. Vergeten eigen tijd in te plannen. We moeten van alles. Niet alleen van onze omgeving, maar ook van onszelf. Vaak ben je zelf je strengste criticus… Je alleen voelen: terwijl je als HSP juist behoefte hebt aan verbinding met anderen. Bij voorkeur een diepgaande verbinding, waarin je het hebt over persoonlijke ontwikkeling, de dingen die je bezighoudt, je pieken en je dalen. Inleven in de ander, omdat je een groot empathisch vermogen hebt. Soms neem je ook de emoties van anderen over of je voelt zo de drang om iemand te helpen dat je uitgeput raakt. Afwijzingsgevoelig zijn. Niet alleen op het gebied van de liefde, maar ook in werksituaties of vriendschappen. Je gaat dan al snel denken, doen en voelen voor de ander. Je gaat je gedrag aanpassen naar wat je denkt dat de ander van jou verwacht. Wat zijn de kwaliteiten? Stil staan bij je mooie kwaliteiten helpt jou in het plukken van de vruchten van de hoogsensitieve eigenschappen die je hebt. Een sterke band met de natuur. Hier kom je (weer) tot jezelf en laat je de spanning van alledag los. Je laadt je batterij op en het is goed voor je gezondheid. Wat heel fijn kan zijn, is om in de natuur te zijn met al je zintuigen aan. Kijk, luister, ruik, proef en voel! Inleven in de ander. En ja het klopt, het is een valkuil én een kwaliteit. Als jij goed in je vel zit, help je hiermee juist ook een ander. Dan is het een kracht en gaat het erom dat je iemand kan bijstaan. Creatief zijn. Denk aan: iets (nieuws) creëren, originele ideeën bedenken, dingen met elkaar kunnen verbinden, schrijven, een oplossing bedenken waar nog niemand aan had gedacht of er goed in zijn om thuis de inrichting te bepalen. In oplossingen denken: je hoogsensitieve brein zorgt ervoor dat je dingen goed over ziet, je out of the box denkt en dingen met elkaar verbindt (associëren). Je denkt tien stappen vooruit en in je brein worden allemaal creatieve sprongetjes gemaakt. Positieve emoties intens ervaren. Bijvoorbeeld tijdens een wandeling in de natuur: je doet meer indrukken op, waardoor je meer geniet van al het moois om je heen. Je bent een kei in het ophalen van mooie herinneringen, waardoor je weer een fijn gevoel ervaart. Daarnaast geniet je intens van kunst, muziek en lekker eten. Je bent een topwerknemer: je bezit heel veel kwaliteiten voor je werkgever. Denk maar eens aan loyaliteit, secuur zijn, zorgvuldigheid, creativiteit en out of the box ideeën bedenken. Je hebt goed overzicht en bent snel in het herkennen van patronen of je beschikt over doorzettingsvermogen. Daarnaast zijn ook eigenschappen als harmonie kunnen creëren of betrokken zijn bij de organisatie aantrekkelijk voor jouw werkgever. Deze eigenschappen floreren als jij goed in je vel zit en je geniet van je werk. Genieten van de kleine dingen. Zoals in de natuur: de vogels die fluiten, een ontluikende bloem, een paddenstoel, de zonsopkomst of -ondergang. Ze toveren een glimlach op je gezicht. Jezelf verwonderen kan je als geen ander. Hoe ga je hiermee om? Eén op de vijf mensen is hoogsensitief, dus je bent niet alleen en er zijn genoeg gelijkgestemden te vinden. Maar het allerbelangrijkste is dat je jezelf kent. Dat je accepteert dat je een HSP bent en dat je goed voor jezelf zorgt. Leer daarom eerst wat jouw eigen ruimte is. Letterlijk en figuurlijk. Zonder de gevoelens van de ander, maar met die van jou. En met wat jij belangrijk vindt. Dan geef je makkelijker je grenzen aan én zorg je voor jezelf. Wees lief voor jezelf en omring je met de juiste mensen. Luister naar je lichaam en praat aardig tegen jezelf in je hoofd. Dat wat je tegen een goede vriendin zou zeggen, zeg je tegen jezelf. Dit alles levert je meer energie en ontspanning op. Weet waar je invloed op hebt of kunt hebben. Want dat is lang niet overal op. En dan ga je je zorgen maken of trek je verantwoordelijkheden naar je toe. Op het moment dat je ook accepteert waar je geen invloed op hebt, geeft dat een hoop rust. Connectie met de juiste mensen geeft ook energie. Dus verzamel oprechte, eerlijke en gelijkwaardige vriendschappen of contacten. Waar je echte verbinding mee voelt, waar je jezelf bij kunt zijn en die jou helpen stralen omdat ze zien wie jij bent. Denk eraan om kleine stapjes te nemen, dat geeft zelfvertrouwen. Neem je ze te groot, dan stap je weer in een valkuil en moet je het allemaal in één keer kunnen. En dan krijg je last van faalangst, stress of komt je perfectionisme om de hoek kijken. Wat ook een must is: plan genoeg hersteltijd in, want het gaat natuurlijk niet meteen allemaal van een leien dakje. En soms vraagt het leven ook dat je mee beweegt of flexibel moet zijn. Als je op zo’n moment weet wat jij nodig hebt om te herstellen en te ontspannen, dan vang je dat op en heb je er minder last van. En vergeet niet dat een hoogsensitief brein meer tijd nodig heeft om goed te verwerken wat er gevraagd of verteld wordt. Gun jezelf daarom de tijd om dit te doen en een goede afweging te maken. Nee durven zeggen is misschien iets wat je moet leren, maar het gaat je echt helpen. Het is helemaal goed als je zegt dat je ergens over na wil denken, moet overleggen thuis of na moet kijken. Herken je veel van wat ik in dit blog beschrijf? En vind je het fijn om hier meer over te weten en jezelf beter te leren kennen, zodat je weet hoe je met jouw hoogsensitiviteit kunt omgaan? Klik hier om contact op te nemen Kennismaken is gratis. Geen enkele HSP is dezelfde, dus het is goed om jouw eigen gebruiksaanwijzing te leren kennen. Een van de tools die ik heb meegenomen uit de HSP coachopleiding is de Hoogsensitiviteit Analyse*, die we samen doorlopen om te onderzoeken waar jouw valkuilen en talenten liggen. Daarna leer je hiermee om te gaan tijdens de coaching en het op een positieve manier in te zetten, zodat je met plezier en vol zelfvertrouwen je hoogsensitief zijn omarmt. Bron: Hoogsensitiviteit in beeld van Sannie Smit. Dank je wel Sannie voor jouw duidelijke, illustratieve boekje. *de HSA is een vragenlijst die ontwikkeld is door drs. Esther Bergsma, op basis van wetenschappelijke inzichten. In haar HSP coachopleiding heb ik geleerd hoe ik de Hoogsensitiveit Analyse kan afnemen en inzetten. Inmiddels heb ik dit – met grote dank aan Esther – al vele malen gedaan.

Herkenning over de weinige ruimte die veel vrouwen innemen in het boek ‘Beladen huis’

door Yura Boerma - Boekentip • 6 maart 2026
Je stemt af op de ander, op je gezin, werk of omgeving. Staat klaar om te helpen en past je aan. Je bent hier heel goed in. Het is jouw tweede natuur. Maar wat gebeurt er als je te veel eigen ruimte weggeeft? Zo blijft er namelijk niet veel over voor jezelf. Dat is precies waar het boek ‘Beladen huis’ over gaat. Het is zo gewoon geworden om te doen Veel vrouwen die ik coach hebben in eerste instantie nog niet door waar ze tegenaan lopen, omdat het zo gewoon is geworden om het te doen. Altijd rekening houden met anderen, nooit zichzelf op de eerste plaats zetten. Maar als ze beginnen te vertellen over veel spanning in het lijf, een benauwd gevoel en overprikkeling… dan zijn dat voor mij vaak de triggers om te vragen hoe ze voor zichzelf zorgen, naast het zorgen voor hun omgeving. Welke ruimte er is voor zelfzorg of me-time? Of je nou veel of weinig tijd voor jezelf nodig hebt, dat maakt niet uit. Het gaat erom dat je ook jóuw ruimte inneemt. Manieren om ruimte in te nemen Hoe dan? Dat kan op verschillende manieren: Door uit te spreken (aan je gezinsleden bijvoorbeeld) waar je behoefte aan hebt. Of dat je iets niet meer wilt doen, of juist wel en vaker. Dat je je niet altijd maar wilt aanpassen, maar wilt volgen wat goed is voor jou. Door voor jezelf helder te hebben waar je écht naar verlangt en hoe je dat gaat leven. Door een eigen ruimte in je huis te maken, letterlijk. Waar je in alle rust een boek kan lezen of haken. Waar je je creatieve spullen kan laten liggen, of een legpuzzel. Waar je yoga-oefeningen of meditatie kan doen. Het is maar net aan welke ruimte jij behoefte hebt. Figuurlijk of letterlijk. Hoe ‘plaats innemen’ haar levensthema is Het boek ‘Beladen huis’ van Christien Brinkgreve (1949) gaf mij inspiratie om dit blog te schrijven en jou nog meer inzicht te geven in hoe het werkt of wat jou tegenhoudt om ruimte voor jezelf in te nemen. Ik werd geraakt door de soms beklemmende manier waarop zij beschrijft hoe ‘plaats innemen’ het thema in haar leven is: “Dit lukt me in huwelijk en gezin minder goed dan daarbuiten. Wel de vanzelfsprekende plaats als de onzichtbare spil. Ik weet hoe ze me zullen missen als ik er niet meer ben, maar ik heb niet veel plaats ingenomen; van huis uit slecht geleerd en levend met een man die me vaak klein maakt. Maar ik ben vitaal en heb plaats in de buitenwereld verworven. In de buitenwereld liet ik van me horen: mijn werk werd gewaardeerd, ik schreef en werd gelezen, ik gaf lezingen en er werd geluisterd. Maar thuis raakten mijn vleugels ingeklapt en voelde ik me altijd op mijn hoede voor ontstemming. Mijn pogingen tot sfeerherstel hadden weinig succes, het benoemen van de positieve dingen kreeg iets wanhopigs. Ik trok me steeds meer terug. De wereld van werk en vrienden voelde veiliger, betere grond. Er kon meer bloeien. Ik kon meer bloeien. Zo is het gelopen. Zo heb ik het gedaan.” Christien Brinkgreve is emeritus hoogleraar Sociale Wetenschappen en Vrouwenstudies en schreef ‘Beladen huis’ als een memoir, na de dood van haar man. Het is een boek vol herinneringen en verwerking. Een terugblik op haar huwelijk, terwijl ze allerlei spullen in het huis opruimt die zich hebben opgehoopt. Ruimte geven die je zelf niet opeist Ze vraagt zich af: “Wie ben ik dat ik het beeld van mijn zo gewaardeerde man aantast? Ja, wie ben ik dat ik dat mag doen. Maar ook: hoe schokkend dat je zo over je heen hebt laten lopen, dat hadden we nooit van jou gedacht. Beide kanten gaan over: plaats durven innemen, blijven staan, je niet uitleveren aan de wensen en behoeften van de ander. Plaats innemen in de relatie, wat me steeds minder lukte, en wat ik nu herstel, in het huis, met dit boek. Het huis wordt eigener, ik voel me er weer meer in bestaan. En in dit verslag van mijn zoektocht naar wat ooit was en hoe dit werd kijk ik steeds sterker naar mijzelf, wat ik deed en naliet, waar ik naar verlangde en waar ik bang voor was. Dat eeuwig begrip van mij voor de ander, die veronachtzaming van wat ik voelde. Ik werkte het weg met de dingen en de mensen bij wie ik me veilig voelde.” Terugkijkend op haar eigen leven en naar haar omgeving ziet ze hoe vrouwen inschikken, gericht zijn op het voorzien in de verlangens en behoeften van hun mannen en het gezin. Ze ziet het aanpassen, het faciliteren, het ruimte geven die je zelf niet opeist. Het uitleggen, het zich moeten verdedigen, het de ander de veren laten plukken van gezamenlijk werk. De empathiekloof tussen mannen en vrouwen Brinkgreve vraagt zich af of het een vrouwenpatroon is: de gerichtheid op de ander, hoe die zich voelt, op aanpassing om de sfeer goed te houden, om ontstemming te voorkomen. Volgens haar zeggen (en enigszins gegeneraliseerd) nemen en krijgen mannen meer ruimte. “Ook om hun beschadigingen (uit hun jeugd) te leven. Alsof ze meer recht hebben op begrip, meeleven, op het aanpassen van de ander om in hun noden te voorzien. De empathiekloof is misschien nog hardnekkiger dan de loonkloof. Het is een patroon dat door beiden in stand wordt gehouden. Dat lang onzichtbaar kan blijven, maar waarin de verschillen zich wel openbaren.” Aldus Christien Brinkgreve. Precies! Het is een patroon dat door beiden in stand wordt gehouden. Dát is waar ik mijn coachees op attendeer. Wij vrouwen dienen dit zelf te doorbreken. En daar help ik als coach graag bij. Het eeuwige regelen en improviseren Ik glimlach om de herkenning wanneer ik lees dat ze het leven binnenshuis nog veel ingewikkelder vond dan buitenshuis. “Niet alleen praktisch – het eeuwige regelen en improviseren – maar ook emotioneel: hoeveel ruimte mag ik innemen, moet ik een toontje lager zingen, hoe een evenwicht te vinden tussen botsende verlangens.” Hoe je zélf met jouw ruimte omgaat Haar zoektocht naar wie haar man was, met wie ze had geleefd, en waar ze zelf was gebleven in haar huwelijk, legt bepaalde patronen bloot, waarover ze veel heeft gepubliceerd in haar carrière als hoogleraar. En waarvan ze zelf toch ook inziet dat het in theorie mooi bedacht kan zijn, maar dat het in praktijk vaak anders werkt. Het gaat om hoe je er zélf mee omgaat, wat je herkent en waarvoor je kiest om het anders te doen. Zodat er óók ruimte voor jezelf is, die jij mag invullen zoals het goed voelt en je kunt floreren in alle facetten in je leven. Een boek over rauwe inzichten ‘Beladen huis’ is een boek over missen. Over rouw. Over het terugvinden van de man die haar man was. Over rauwe inzichten, mooie herinneringen. Over verdriet hoe hun relatie begon, zich ontwikkelde en eindigde. Over eenzaamheid, verwijdering, gender patronen, vriendschappen, moederschap en liefde. Waar jij tegenaan loopt en behoefte aan hebt Heb jij het gevoel dat je vaak afstemt op de ander en dat je veel spanning en overprikkeling ervaart? Wil je weten op welke manieren jij meer ruimte kan innemen? Neem dan contact met me op voor een gratis verhelderend gesprek. We maken kennis met elkaar en samen onderzoeken we waar je tegenaan loopt en waar je behoefte aan hebt. Dit gesprek duurt ongeveer 45 minuten en kan online, wandelend of in mijn coachruimte in Driebergen (vlakbij Utrecht) plaatsvinden. Klik hier om je aan te melden